Pasport şəkli tələbləri: biometrik foto necə olmalıdır?

Azərbaycan ümumvətəndaş pasportu üçün ayrıca foto çəkdirib aparmaq lazım deyil: şəkil ASAN xidmət mərkəzində xüsusi avadanlıqla çəkilir. Xarici ölkənin pasportuna müraciət edirsinizsə, foto ölçüsünü və təqdimat qaydasını həmin ölkənin rəsmi təlimatından yoxlamalısınız. Biometrik foto üçün əsas şərtlər üzün aydın görünməsi, başın düz tutulması, uyğun işıqlandırma və görünüşün rəqəmsal müdaxilə ilə dəyişdirilməməsidir. Bütün ölkələr üçün keçərli vahid pasport şəkli ölçüsü yoxdur.

«Pasport şəkli» ifadəsi gündəlik danışıqda viza üçün verilən fotoya da aid edilir. Halbuki Azərbaycan pasportunun alınması, Türkiyə pasportunun yenilənməsi və Şengen vizasına müraciət ayrı prosedurlardır. Foto hazırlamağa başlamazdan əvvəl hansı sənəd üçün və hansı quruma müraciət etdiyinizi dəqiqləşdirin. Bu seçim şəklin ölçüsünü, fonunu, çap olunub-olunmayacağını və elektron faylın necə təqdim ediləcəyini müəyyən edir.

Azərbaycan pasportu və şəxsiyyət vəsiqəsi üçün şəkil harada çəkilir?

ASAN xidmətin ümumvətəndaş pasportlarının verilməsi və dəyişdirilməsi səhifəsində göstərilir ki, vətəndaşın ICAO tələblərinə uyğun fotoşəkli pasportu verən orqanda çəkilir. Səhifə ayrıca bildirir ki, ASAN xidmət vasitəsilə bu xidmət göstərilərkən çəkiliş mərkəzin daxilində xüsusi avadanlıqla aparılır. Buna görə Azərbaycan ümumvətəndaş pasportuna müraciət üçün foto salondan hazır şəkil almağınıza ehtiyac yoxdur.

Şəxsiyyət vəsiqəsində də oxşar qayda tətbiq edilir. ASAN xidmətin şəxsiyyət vəsiqələrinin verilməsi və dəyişdirilməsi səhifəsinə əsasən, ICAO tələblərinə uyğun fotoşəklin çəkilməsi vəsiqə verən orqanda ödənişsiz həyata keçirilir. ASAN xidmətə bu sənəd üçün müraciət etdikdə foto yerində çəkilir.

Praktik nəticə belədir:

• Azərbaycan ümumvətəndaş pasportu: foto yerində çəkilir.
• Azərbaycan şəxsiyyət vəsiqəsi: foto yerində çəkilir.
• Xarici dövlətin pasportu: həmin dövlətin və müraciət etdiyiniz nümayəndəliyin qaydası yoxlanılır.
• Viza və digər sənədlər: foto ilə bağlı ayrıca tələblər tətbiq oluna bilər.

Bu fərq xüsusilə ailə ilə müraciət edərkən vacibdir. Pasport üçün sənədləri hazırlamağı foto salona getməklə başlamaq əvəzinə, rəsmi sənəd siyahısını yoxlayın. Şəkli yerində çəkilən sənədlərlə ayrıca foto tələb edən müraciətləri bir-birindən ayırın.

ASAN-da çəkilişə necə hazırlaşmalısınız?

Ölçünü və kadrı əməkdaş tənzimləyir, siz isə üzünüzün rahat görünməsinə kömək edə bilərsiniz. Gözlərin üzərinə düşən saçı əvvəlcədən yığışdırın, üzü örtən gündəlik aksesuarları çıxarmağa hazır olun və çəkiliş zamanı verilən göstərişi izləyin.

Kameraya baxarkən çənəni süni şəkildə yuxarı qaldırmaq və ya boynu irəli uzatmaq lazım deyil. Rahat oturun, çiyinlərinizi düz saxlayın və əməkdaşın başın mövqeyi ilə bağlı dediklərinə əməl edin. Göz qırpdığınızı və ya çəkiliş anında hərəkət etdiyinizi hiss etsəniz, bunu dərhal bildirin.

Uşağınızla gedirsinizsə, imkan daxilində onun yuxulu və çox ac olmadığı vaxtı seçin. Bu, rəsmi tələb deyil, çəkilişi asanlaşdıran praktik hazırlıqdır. Körpə və ya xüsusi tibbi ehtiyacı olan şəxs üçün çəkilişin necə aparılacağını müraciət etdiyiniz mərkəzlə əvvəlcədən dəqiqləşdirmək faydalıdır.

Biometrik foto nədir?

Biometrik foto insanın üz cizgilərinin tanınmasına uyğun qaydada çəkilmiş sənəd fotoşəklidir. Burada məqsəd sifəti daha gözəl göstərmək deyil, şəxsi etibarlı şəkildə tanımağa imkan verən aydın təsvir yaratmaqdır. Gözlərin görünməsi, üzün kameraya tərəf olması və işığın bərabər paylanması buna xidmət edir.

Adi portretdə başı yana çevirmək, gülümsəmək və üzün bir tərəfini kölgədə saxlamaq uğurlu kompozisiya sayıla bilər. Biometrik fotoda isə belə seçimlər üzün müqayisəsini çətinləşdirə bilər. Buna görə sosial şəbəkə üçün bəyəndiyiniz şəkil sənəd üçün uyğun olmaya bilər.

Şəklin ağ fonlu olması da onun avtomatik biometrik foto sayılması demək deyil. Ağ fonda çəkilmiş fotoda baş həddindən artıq böyük, gözlər kölgədə və üz bulanıq görünə bilər. Tələblərə uyğunluq fon, ölçü, mövqe, keyfiyyət və təqdimat üsulunun birlikdə düzgün seçilməsindən asılıdır.

Digər sənədlərin formatları ilə fərqi görmək üçün vəsiqəlik foto ölçüləri və tələbləri bələdçisinə baxa bilərsiniz. Pasport üçün qərarı isə konkret ölkənin rəsmi göstərişinə əsasən verməlisiniz.

ICAO Doc 9303 nəyi müəyyən edir?

Beynəlxalq Mülki Aviasiya Təşkilatının ICAO Doc 9303 sənədləri maşınla oxunan səyahət sənədləri üçün texniki çərçivəni müəyyən edir. Bu çərçivə yalnız foto ölçüsündən ibarət deyil; sənədlərin müxtəlif texniki xüsusiyyətlərini əhatə edir.

Doc 9303-ün üçüncü hissəsinin 3.9.1 bölməsində üz təsvirinin sənəd sahibinin həqiqi görünüşünü əks etdirməsi və şəxsin görünüşünü dəyişdirəcək şəkildə rəqəmsal müdaxiləyə məruz qalmaması tələb olunur. Həmin hissə üz tanıma sistemləri ilə uyğunluq üçün əlaqəli ISO/IEC texniki tələblərinə də istinad edir.

Oxucu üçün bunun mənası sadədir: foto üzünüzün düzgün və tanınan təsvirini verməlidir. «Biometrik» yazılmış hazır şablon seçmək bütün tələblərin avtomatik ödənilməsi demək deyil. Həmin şablonun müraciət etdiyiniz ölkəyə və sənədə uyğunluğunu ayrıca yoxlamalısınız.

ICAO ümumi texniki əsasdır, konkret müraciətin təlimatı isə gündəlik hazırlıq üçün əsas istinadınızdır. Ölçü, şəklin nə qədər yeni olması və faylın hansı yolla göndərilməsi kimi məsələlərdə müraciəti qəbul edən qurumun qaydasını izləyin.

Pasport şəkli ölçüsü ölkəyə görə necə dəyişir?

Şəkildə ilk ölçü adətən eni, ikinci ölçü hündürlüyü göstərir. Məsələn, 35x45 mm dedikdə eni 35 mm, hündürlüyü 45 mm olan şaquli foto nəzərdə tutulur. «3,5x4,5 sm» eyni fiziki ölçünün santimetrlə yazılışıdır.

Ancaq foto salonunda sadəcə «pasport üçün şəkil» demək kifayət etmir. Fotoqrafın bunu hansı ölkə və sənəd üçün nəzərdə tutduğunuzu bilməsi lazımdır. Hazır nümunənin başqa müraciətdə qəbul edilməsi sizin sənədiniz üçün də uyğun olacağına zəmanət vermir.

Türkiyə pasportu üçün 50x60 mm

Türkiyənin Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün pasport üzrə sual-cavab səhifəsində pasport fotoşəklinin 50x60 mm ölçüdə olması göstərilir. Foto son altı ayda çəkilməli və şəxsin üzünü öndən aydın göstərməlidir.

Qurumun biometrik foto xüsusiyyətləri səhifəsində ağ, naxışsız fon tələbi verilir və şəklin 35x45 mm ölçüdə kəsilməməsinə xüsusi diqqət çəkilir. Deməli, başqa ölkə üçün hazırladığınız kiçik fotonu Türkiyə pasportu üçün eyni qaydada istifadə etməməlisiniz.

Foto salona rəsmi səhifəni göstərin və sənədin Türkiyə pasportu olduğunu deyin. Əlinizdə əvvəlki çəkilişin orijinal faylı varsa, onun həm yenilik, həm keyfiyyət, həm də üzün yerləşməsi baxımından uyğunluğunu yoxlatdırın. Kiçik çap şəklini böyütmək orijinal fayldan hazırlamaqla eyni nəticəni vermir.

Avropa İttifaqı ölkələrində 35x45 mm nümunəsi

«AB pasport şəkli» ifadəsi bütün üzv ölkələr üçün eyni hazırlıq qaydasının olduğunu düşündürə bilər. 35x45 mm bəzi AB ölkələrində istifadə olunur, lakin bu ölçünü bütün ölkələrin bütün müraciət üsullarına ümumiləşdirmək olmaz.

Məsələn, Niderlandın NetherlandsWorldwide rəsmi səhifəsi pasport və şəxsiyyət sənədləri üçün 35x45 mm formatını göstərir. Almaniyanın Yunanıstandakı diplomatik nümayəndəliklərinin biometrik foto təlimatında da 35x45 mm ölçüsü verilir.

Bununla belə, ölçünün eyni olması başın ölçüsünün, fon çalarının və təqdimat üsulunun da eyni olması demək deyil. Bir ölkəyə uyğun kəsilmiş fotonu başqa ölkəyə təqdim etməzdən əvvəl onun rəsmi nümunəsi ilə müqayisə edin. Xüsusilə xaricdəki konsulluq müraciətini ölkədaxili müraciətlə qarışdırmayın.

ABŞ pasportu üçün kvadrat format

ABŞ Dövlət Departamentinin pasport fotoşəkli səhifəsində çap ölçüsü 2x2 düym, yəni 51x51 mm göstərilir. Bu, 35x45 mm və 50x60 mm formatlarından fərqlənən kvadrat şəkildir.

Gündəlik danışıqda buna «5x5 şəkil» deyilsə də, hazırlıq zamanı rəsmi ölçünü əsas götürün. Vizaya müraciət edirsinizsə, pasport təlimatını bütövlükdə viza təlimatı kimi istifadə etməyin. ABŞ vizası üçün 5x5 şəkil bələdçisində həmin müraciətin xüsusiyyətlərini ayrıca yoxlaya bilərsiniz.

Başın ölçüsü niyə şəklin ölçüsü qədər vacibdir?

Düzgün ölçülü kağızın üzərində yanlış böyüklükdə üz yerləşə bilər. Məsələn, foto 35x45 mm olsa da, üz kadrın kiçik bir hissəsində qalırsa, təkcə kənar ölçülərin düzgün olması kifayət etmir. Əksinə, üz həddindən artıq böyüdüldükdə başın bir hissəsi kəsilə bilər.

Burada iki ayrı ölçünü ayırın:

• Foto ölçüsü: bütün şəklin eni və hündürlüyü.
• Başın və ya üzün ölçüsü: rəsmi təlimatda göstərilən istinad nöqtələri arasındakı məsafə.

İkinci ölçünü təlimatın şəklinə baxmadan təxmin etməyin. Başın təpəsi, saçın üst sərhədi və saç xətti eyni nöqtə deyil. Hündür saç düzümü olan şəxsin fotosunda bu fərq xüsusilə nəzərə çarpır.

Niyə hər foto üçün 32-36 mm yazmaq düzgün deyil?

İnternetdə baş ölçüsü üçün tez-tez 32-36 mm aralığına rast gəlinir. Bu rəqəmi universal qayda kimi qəbul etmək olmaz. Məsələn, Britaniyanın HM Passport Office fotoqraflar üçün təlimatında çənənin altından başın təpəsinə qədər məsafə 29-34 mm göstərilir.

Niderlandın rəsmi təlimatında isə 11 yaşdan yuxarı şəxslər üçün çənədən başın təpəsinə qədər məsafə 26-30 mm müəyyən edilir. Bu nümunələr eyni görünən pasport fotolarının daxili yerləşmə tələblərinin fərqlənə bildiyini göstərir.

Praktik üsul budur: əvvəlcə rəsmi təlimatdakı ölçü sxemini açın, sonra kəsimi ona uyğun qurun. Alətdə ölçü seçdikdən sonra üzün yerləşməsini də yoxlayın. Sadəcə faylın adında «passport» yazılması və ya şəklin kənar ölçüsünün uyğun olması bu yoxlamanı əvəz etmir.

Göz xətti və başın mövqeyi necə olmalıdır?

Göz xətti gözlərin mərkəzlərini birləşdirən xəyali xəttdir. Baş düz tutulduqda bu xətt şəklin üst və alt kənarına paralel görünür. Baş yana əyiləndə isə gözlərdən biri digərindəndən yuxarıda qalır. Niderlandın rəsmi foto təlimatı gözlərin üfüqi yerləşməsini, başın əyilməməsini və çiyinlərin düz tutulmasını ayrıca göstərir.

Telefonla çəkilişdə obyektivi göz səviyyəsinə yaxın yerləşdirmək bu mövqeni saxlamağı asanlaşdırır. Telefon yuxarıda olduqda insan çənəsini qaldırmağa, aşağıda olduqda isə başını əyməyə meyil edir. Çəkilişdən əvvəl kameranın yerini düzəltmək sonradan fotonu çevirməyə çalışmaqdan daha yaxşı nəticə verir.

Hazır fotoya baxarkən bunları yoxlayın:

• Üz kameraya tam tərəf çevrilib.
• Baş sağa və ya sola əyilməyib.
• Çənə həddindən artıq yuxarı qalxmayıb.
• Baxış obyektivə yönəlib.
• Gözlər saç və aksesuarla örtülməyib.
• Baş kadrın bir tərəfinə sıxışmayıb.

Göz xəttinin şəklin aşağı kənarından konkret məsafəsi verilirsə, həmin ölkənin şablonunu izləyin. İnternetdə gördüyünüz başqa ölkəyə aid faiz və ya millimetr göstəricisini öz fotonuza tətbiq etməyin.

Neytral ifadə, ağız və baxış

Neytral ifadə üzü sıxmaq və ya qaşları çatmaq demək deyil. Məqsəd üz əzələlərinin rahat, ifadənin isə sakit olmasıdır. Niderlandın rəsmi təlimatında neytral ifadə, kameraya birbaşa baxış və bağlı ağız tələb olunur.

Çəkiliş zamanı dodaqları güclə bir-birinə sıxmayın. Gözləri süni şəkildə böyütməyə çalışmaq da üz ifadəsini dəyişir. Rahat nəfəs alın, çiyinləri boşaldın və obyektivə baxın. Çəkən şəxs kadrı hazırladıqdan sonra bir neçə foto götürsün ki, göz qırpılmış variantı seçmək məcburiyyəti yaranmasın.

Özünüzü ekranda izləmək baxışı obyektivdən yayındıra bilər. Bu xüsusilə ön kamera ilə çəkilişdə olur: insan üzünə baxır, amma fotoda baxışı bir qədər kənara yönəlir. Telefonu başqa şəxs tutursa, baxmalı olduğunuz nöqtəni əvvəlcədən müəyyənləşdirin.

Portret çəkilişində xoş görünən geniş gülüşü pasport fotosuna avtomatik uyğun saymayın. Uşaqlara və bəzi tibbi hallara aid istisnalar ayrıca qaydada müəyyən edilə bilər. Böyüklər üçün verilən nümunəni əsas götürüb bütün yaş qrupları haqqında nəticə çıxarmayın.

Fon və işıqlandırma necə seçilməlidir?

Fonun rəngi ölkənin qaydasına uyğun olmalıdır. Türkiyənin rəsmi təlimatında ağ fon göstərildiyi halda, Niderlandın rəsmi səhifəsi açıq boz, açıq mavi və ya ağ fon variantlarını sadalayır. Buna görə hər müraciət üçün «mütləq eyni ağ fon» yanaşması düzgün deyil.

Fon rəngindən əlavə, onun bərabərliyi də vacibdir. Divarın bir hissəsi tünd, başqa hissəsi açıq görünürsə, fon zahirən sadə olsa da nəticə uyğun olmaya bilər. Divardakı xətt, qapı çərçivəsi, pərdə naxışı və arxada görünən əşya da diqqətdən yayınmamalıdır.

Kölgəni çəkiliş zamanı azaldın

Praktik başlanğıc kimi pəncərədən gələn yumşaq işıqdan istifadə edə bilərsiniz. Üzün bir tərəfi işıqlı, digər tərəfi qaranlıq qalırsa, mövqeyi dəyişin. Birbaşa günəş şüası gözləri qıymağa və sifətdə kəskin işıq ləkələri yaranmasına səbəb ola bilər.

Divara çox yaxın dayanmaq arxada sərt kölgə yarada bilər. Aranızda məsafə saxlayın və nəticəni yoxlayın. Burada hamı üçün sabit çəkiliş məsafəsi yoxdur; otağın işığına və telefonun kamerasına görə uyğun mövqe tapmalısınız.

Fonu silmək üzdəki kölgəni aradan qaldırmır. Burunun altında, göz yuvasında və ya yanağın bir tərəfində güclü kölgə varsa, yenidən çəkiliş edin. Pis işıqlandırılmış üzə parlaq fon əlavə etmək keyfiyyət problemini həll etmir.

Pasport şəklində eynək taxmaq olarmı?

Eynəklə bağlı qayda ölkələr arasında fərqlənir. Gündəlik eynək taxmağınız onun bütün pasport fotolarında qəbul ediləcəyi demək deyil. Həm linzanın növü, həm çərçivənin gözləri örtməsi, həm də əksolunma nəzərə alına bilər.

ABŞ Dövlət Departamenti pasport fotosunda eynəyin çıxarılmasını tələb edir. Tibbi səbəbdən çıxarmaq mümkün olmadıqda həkimin imzaladığı izahat nəzərdə tutulur. Niderlandın qaydaları isə gözlərin tam görünməsi, şüşələrin şəffaf olması və əksolunma yaranmaması şərtilə eynəyə icazə verir.

Eynəklə çəkilişə icazə verilən halda fotonu yaxınlaşdırıb yoxlayın. Pəncərənin ağ əksi göz bəbəyini örtürsə və ya çərçivə gözün üstündən keçirsə, problem var. Başınızı qaydaya zidd əyməklə parıltını gizlətməyə çalışmayın; işığın və kameranın yerini tənzimləyin.

Günəş eynəyini adi şəffaf eynəklə eyni tutmayın. Rəngli şüşə və gözlərin görünməsinə mane olan aksesuarlar üçün ayrıca məhdudiyyət ola bilər. Azərbaycan sənədi üçün yerində çəkiliş zamanı əməkdaşın göstərişinə əməl edin.

Dini baş örtüyü ilə biometrik foto

Dini baş örtüyü ilə bağlı istisnalar bəzi ölkələrin rəsmi qaydalarında mövcuddur. Bununla belə, belə istisna üzün örtülməsinə avtomatik icazə vermir. Örtüyün yanaqlara, çənəyə və göz ətrafına düşməsi və ya üzdə kölgə yaratması ayrıca qiymətləndirilir.

Məsələn, Niderlandın rəsmi təlimatı dini və ya etiqad səbəbi ilə başı açıq saxlaya bilməyən şəxslər üçün istisna göstərir. ABŞ Dövlət Departamentinin pasport qaydalarında da dini və tibbi səbəblər üzrə istisnalar və bunlara aid izahat tələbləri var.

Çəkilişdən əvvəl həmin ölkənin nümunələrinə baxın. Örtüyü sadəcə saçın üzərində düzgün yerləşdirmək kifayət etməyə bilər; üzün yan sərhədləri və çənə də görünməlidir. Örtüyün yaratdığı kölgəni rəqəmsal şəkildə üzün bir hissəsini dəyişdirərək aradan qaldırmağa çalışmayın.

Xarici ölkənin dini baş örtüyü ilə bağlı istisnasını Azərbaycan sənədlərinə avtomatik tətbiq etməyin. Yerində çəkilən Azərbaycan pasportu və şəxsiyyət vəsiqəsi üçün konkret vəziyyətinizi sənədi verən orqanla dəqiqləşdirin. Tibbi səbəbə görə istifadə etdiyiniz örtük və ya avadanlıq varsa, bunu da əvvəlcədən bildirin.

Saç, saqqal, geyim və makiyaj üçün praktik seçimlər

Çəkilişdən əvvəl ilk məqsəd gözlərin və üzün görünməsini təmin etməkdir. Uzun saçınız varsa, gözlərin üstünə düşən hissələri yığışdırın. Saçı elə yerləşdirin ki, başı düz tutanda yenidən üzünüzə tökülməsin. Çəkən şəxsdən hər kadrdan əvvəl buna diqqət etməsini xahiş edə bilərsiniz.

Saqqalı rəqəmsal şəkildə silmək və ya saç xəttini proqramla dəyişmək görünüşü dəyişdirən müdaxilədir. Foto mövcud görünüşünüzü göstərməlidir. Sənəd üçün hazırlıqda özünüzə yad görünüş yaratmaq əvəzinə, səliqəli və gündəlik görkəminizə yaxın seçim edin.

Geyimi seçərkən fonla ayrılmasına baxın. Ağ fonda çox açıq rəngli köynəyin çiyin sərhədləri zəif görünə bilər. Bu, bütün ölkələr üçün «ağ geyim qadağandır» qaydası deyil; kadrdakı görünüşü yaxşılaşdırmaq üçün praktik mülahizədir.

Makiyaj edirsinizsə, çəkilişdən əvvəl telefonun gözəlləşdirmə funksiyasını da yoxlayın. Təbii üzə tətbiq edilən makiyajla proqramın gözləri böyütməsi və çənəni incəltməsi eyni məsələ deyil. Sənəd fotosunda görünüşü dəyişdirən filtrdən istifadə etməyin.

Uşaq və körpə üçün pasport şəkli

Uşaqlar üçün foto hazırlayarkən ən çox edilən səhvlərdən biri böyüklərin bütün qaydalarını dəyişməz tətbiq etmək və ya əksinə, körpə üçün heç bir tələb olmadığını düşünməkdir. İstisnalar ölkəyə və yaşa görə müəyyən olunur. Əvvəlcə uşağın sənədinə aid rəsmi bölməni oxuyun.

Azərbaycan ümumvətəndaş pasportu üçün uşağın fotosunun çəkilməsi də pasportu verən orqanda həyata keçirilir. Xarici pasporta müraciət edirsinizsə, fotoşəkli özünüz hazırlamalı olub-olmadığınızı və qəbul edilən çəkiliş üsulunu həmin qurumdan yoxlayın.

Körpəni evdə çəkərkən necə hazırlamaq olar?

Ayrıca foto təqdim etməli olduğunuz halda sadə hazırlıq işinizi asanlaşdırır. Körpənin yatdığı səthin düz və təhlükəsiz olmasına diqqət edin. Kameranı üzü yana çevirməyə məcbur etməyən mövqedə saxlayın və yuxarıdan çəkiliş zamanı telefonu möhkəm tutun.

Kadrı yoxlayarkən bunlara baxın:

• Üz yorğan, geyim və ya əl ilə örtülməyib.
• Başın arxasında diqqəti yayındıran əşya görünmür.
• Əmzik və oyuncaq üzün qarşısında deyil.
• Valideynin üzü və bədəni kadra düşməyib.
• Şəkil hərəkətdən bulanmayıb.
• İşıq üzün bir hissəsini həddindən artıq parlaq göstərmir.

Körpəni uyğun pozaya məcbur etmək əvəzinə qısa fasilələrlə bir neçə çəkiliş edin. Təhlükəsizlik və rahatlıq hazırlığın əsas hissəsidir. Rəsmi qaydaya uyğun kadr alınmırsa, körpələrlə işləyən fotoqrafdan kömək almaq faydalı ola bilər.

Gözlərin açıq olması üçün istisnalar

Britaniyanın GOV.UK pasport foto qaydalarında bir yaşdan kiçik uşaqların gözlərinin açıq olmasının tələb edilmədiyi bildirilir. Altı yaşdan kiçik uşaqlar üçün də baxış və neytral ifadə ilə bağlı müəyyən yumşalmalar var.

Bu nümunəni başqa ölkəyə avtomatik köçürməyin. Körpənin gözlərinin bağlı olduğu fotonu seçməzdən əvvəl müraciət etdiyiniz dövlətin məhz körpələrə aid təlimatını yoxlayın. Foto alətinin şəkli qəbul edib emal etməsi rəsmi qurumun həmin ifadəni qəbul edəcəyini göstərmir.

Telefonla biometrik pasport şəkli hazırlamaq mümkündürmü?

Bəzi müraciətlərdə öz cihazınızla çəkilmiş foto təqdim etmək mümkündür, bəzilərində isə yerində çəkiliş və ya xüsusi ötürmə sistemi tələb olunur. Buna görə ilk addım kameranı açmaq deyil, qəbul edilən üsulu öyrənməkdir.

Telefonla çəkilişə icazə verilirsə, başqa şəxsdən kömək alın. Telefonun obyektivini təmizləyin, adi foto rejimini seçin və avtomatik gözəlləşdirməni söndürün. Üzü kameraya çox yaxınlaşdırmayın; yaxın çəkiliş üzün nisbətlərini təhrif edə bilər. Kadrda sonradan düzgün kəsmək üçün kifayət qədər boşluq saxlayın.

Çəkilişdən dərhal sonra fotonu böyüdüb gözlərin, kirpiklərin və üz sərhədlərinin aydınlığını yoxlayın. Telefonun kiçik ekranında yaxşı görünən şəkil yaxınlaşdırıldıqda bulanıq çıxa bilər. Bir neçə keyfiyyətli orijinal saxlayın və ən aydın variantdan hazırlığa başlayın.

İşığın və kameranın yerləşdirilməsi üçün telefonla vəsiqəlik foto çəkmək bələdçisindən istifadə edə bilərsiniz. Həmin çəkiliş məsləhətlərini seçdiyiniz ölkənin rəsmi foto nümunələri ilə birlikdə tətbiq edin.

Onlayn alətdən nə vaxt istifadə etmək olar?

Qəbul edən qurum ayrıca hazırlanmış foto təqdim etməyə və nəzərdə tutduğunuz emala icazə verirsə, vəsiqəlik foto alətində telefonla çəkilmiş şəkildən fonu silə, uyğun ölçü seçə və çap üçün vərəq hazırlaya bilərsiniz. Əvvəlcə orijinalın keyfiyyətini yoxlayın, sonra nəticəni rəsmi tələblərlə müqayisə edin.

Alət yanlış baş mövqeyini, bağlı gözləri və bulanıq sifəti etibarlı sənəd fotosuna çevirmir. Belə problem varsa, yeni kadr çəkin. Azərbaycan pasportu üçün isə onlayn hazırlanmış foto yerində çəkilişi əvəz etmir.

Rəqəmsal təqdimatda hansı məlumatları yoxlamalısınız?

Elektron foto üçün yalnız fiziki ölçünü bilmək kifayət etmir. Müraciət sistemi şəklin piksel ölçüsünü, fayl formatını, həcmini və yükləmə üsulunu ayrıca müəyyən edə bilər. Hətta keyfiyyətli foto yanlış fayl növündə olduğu üçün sistemdən keçməyə bilər.

Yükləmədən əvvəl rəsmi təlimatda bunları tapın:

• Qəbul olunan fayl formatı.
• Minimum və maksimum piksel ölçüləri.
• Faylın həcm məhdudiyyəti.
• Şəklin əvvəlcədən kəsilib-kəsilməməsi.
• Tək foto, foto kodu və ya başqa ötürmə üsulunun tələb olunması.
• Rəqəmsal emala qoyulan məhdudiyyətlər.

Çap üçün hazırlanmış çoxşəkilli vərəqlə elektron müraciətə verilən tək foto fərqli fayllardır. Portal bir portret istəyirsə, kəsmə xətləri və bir neçə foto olan vərəqi yükləməyin. Çap faylını ayrıca, elektron müraciət üçün nəzərdə tutulan faylı ayrıca saxlayın.

Millimetr və piksel eyni deyil

Millimetr çapın fiziki ölçüsünü, piksel isə rəqəmsal təsvirin ölçüsünü göstərir. «35x45 mm foto neçə pikseldir?» sualının cavabı çap sıxlığından asılıdır. Elektron müraciət üçün isə portal öz piksel tələbini verə bilər.

Faylın yalnız çap sıxlığı parametrini dəyişmək itmiş detalları bərpa etmir. Kiçik və bulanıq şəkli böyütmək də onu keyfiyyətli orijinala çevirmir. Mümkün olduqda kameradan çıxan orijinal fayldan başlayın.

Fotonu mesajlaşma tətbiqindən adi şəkil kimi göndərmək keyfiyyəti azalda bilər. Foto salona və ya hazırlığı aparan şəxsə fayl verərkən orijinalın sıxılmadan çatdığını yoxlayın. Ekran görüntüsünü orijinal foto əvəzinə istifadə etməyin.

Almaniyada rəqəmsal təqdimat nümunəsi

Almaniyanın pasport qaydalarının tətbiqinə dair rəsmi inzibati təlimatı 1 may 2025-ci ildən ölkədaxili pasport orqanlarında fotonun rəqəmsal formada olmasını nəzərdə tutur. Xaricdəki müraciətlər üçün ayrıca müddəalar mövcuddur.

Münhen şəhərinin rəqəmsal pasport fotosu səhifəsi bunu praktik şəkildə izah edir: foto sertifikatlı xidmət təminatçısı vasitəsilə təhlükəsiz ötürülə və ya müvafiq idarədə çəkilə bilər. Xidmət təminatçısı ilə çəkilişdə təqdim edilən QR kod həmin prosesin bir hissəsidir.

Deməli, «rəqəmsal foto» həmişə istənilən JPG faylını özünüz yükləməyiniz demək deyil. Almaniyanın xaricdəki nümayəndəliyinə müraciət edirsinizsə, ölkədaxili qaydanı təxminən tətbiq etmək əvəzinə məhz həmin nümayəndəliyin təlimatını açın.

Fonu silmək və retuş etmək arasında hansı fərq var?

Fonu dəyişmək, şəkli kəsmək və üzü gözəlləşdirmək müxtəlif əməliyyatlardır. Ancaq onların hər birinin qəbul edilməsi müraciətin qaydasından asılıdır. Fonu texniki cəhətdən təmizləmək mümkün olsa da, bunu bütün pasport müraciətləri üçün icazəli saymaq olmaz.

Məsələn, Britaniyanın rəqəmsal foto qaydaları proqramla dəyişdirilməmiş şəkil tələb edir. Niderlandın rəsmi səhifəsində də kompüter proqramı ilə dəyişdirilməmə şərti var. Belə göstəriş olduqda uyğun fonu çəkiliş zamanı qurmaq lazımdır.

Üzün formasını dəyişdirmək, gözləri böyütmək, çənəni incəltmək və üzdəki fərqləndirici əlamətləri silməkdən çəkinin. ICAO-nun həqiqi görünüş prinsipi baxımından bunlar sadəcə estetik düzəliş deyil. Şəklin sənəd sahibini düzgün göstərməsinə təsir edir.

Fon emalına icazə verilən sənəd üçün hazırlıq edirsinizsə, saç, qulaq və çiyin sərhədlərini diqqətlə yoxlayın. Silinmiş saç hissələri, başın ətrafında ağ halqa və qeyri-təbii kənarlar nəticənin yenidən hazırlanmasını tələb edə bilər.

Foto salona nə deməli və çapı necə yoxlamalısınız?

Foto salona gedərkən sənədin adını və ölkəni dəqiq deyin. «Biometrik olsun» ifadəsinin yanına rəsmi təlimatı da əlavə edin. Telefonda açılmış mənbəni göstərmək yanlış şablon seçilməsi ehtimalını azaldır.

Sifarişi belə dəqiqləşdirə bilərsiniz:

• Hansı ölkənin hansı sənədi üçün müraciət edirsiniz.
• Çap foto, elektron fayl və ya hər ikisi lazımdır.
• Rəsmi təlimatda hansı ölçü göstərilib.
• Başın yerləşməsi üçün ayrıca sxem varmı.
• Neçə nüsxə tələb olunur.
• Xüsusi ötürmə və ya foto kodu lazımdırmı.

Çapdan sonra xətkeşlə bir fotonun enini və hündürlüyünü ölçün. Düzgün fayl çap proqramında səhifəyə uyğunlaşdırıldığı üçün fərqli ölçüdə çıxa bilər. «Səhifəyə sığdır» kimi seçimlərə diqqət edin və ölçünün saxlandığını nəticədə yoxlayın.

Şəklin üzərində ləkə, bükülmə və kəsmə zədəsi olmadığından əmin olun. Üzü kiçik çap şəklindən skan etdirib yenidən böyütmək əvəzinə orijinal rəqəmsal faylı təqdim edin. Xarici qurum foto tarixini və ya çəkiliş üsulunu təsdiqləyən məlumat istəyirsə, bunu da sifariş zamanı bildirin.

Pasport fotosunu viza, 3x4 və CV şəkli ilə qarışdırmayın

Pasport kitabçasına sahib olmağınız viza üçün istifadə edəcəyiniz fotonun ölçüsünü müəyyən etmir. Viza şəklinin qaydasını viza verən tərəf müəyyən edir. Eyni çəkilişdən istifadə etmək mümkün olsa belə, yenilik, kəsim və təqdimat tələbləri ayrıca yoxlanmalıdır.

Şengen müraciəti hazırlayırsınızsa, konsulluğun aktual siyahısını Şengen vizası üçün foto qaydaları ilə birlikdə nəzərdən keçirin. «Avropa üçün şəkil» deyərək pasport və viza prosedurlarını eyniləşdirməyin.

3x4 isə eni 3 sm, hündürlüyü 4 sm olan formatdır. Bu, 35x45 mm ilə eyni ölçü deyil. Təhsil və ya iş sənədində tələb olunan 3x4 şəkil ölçüsünü başqa pasport formatına avtomatik tətbiq etməyin.

CV fotosunun məqsədi də fərqlidir. Orada uyğun təqdimat seçimi pasportdakı biometrik yerləşmə qaydasını müəyyən etmir. İş müraciəti hazırlayırsınızsa, CV necə yazılır bələdçisində foto ilə bağlı seçimi həmin sənədin məqsədinə uyğun qiymətləndirin.

Foto təqdim etməzdən əvvəl son yoxlama

Hazır nəticəni yalnız ümumi görünüşünə görə qiymətləndirməyin. Şəkil səliqəli görünə bilər, amma yanlış ölkə üçün hazırlanmış ola bilər. Son yoxlamanı rəsmi təlimat açıq vəziyyətdə aparın.

• Müraciət: ölkə, sənəd və müraciət yeri düzgündür.
• Çəkiliş üsulu: ayrıca foto təqdim etmək qəbul olunur.
• Yenilik: foto həmin müraciətin vaxt tələbinə uyğundur.
• Ölçü: həm kənar ölçülər, həm başın yerləşməsi yoxlanılıb.
• Görünüş: üz aydın, baş düz, gözlər görünəndir.
• Fon: rəng və bərabərlik rəsmi nümunəyə uyğundur.
• Emal: icazə verilməyən dəyişiklik edilməyib.
• Təqdimat: çap, fayl və ya xüsusi ötürmə üsulu düzgün seçilib.

Səhv tapsanız, problemi olduğu mərhələdə düzəldin. Yanlış kəsimi orijinaldan yenidən hazırlamaq olar; bulanıq üz üçün isə yeni çəkiliş lazımdır. Portalın faylı yükləməsi onun sonradan mütləq qəbul ediləcəyinə zəmanət vermir.

Ayrıca foto təqdim olunan və uyğun emala icazə verilən müraciət üçün şəklinizi onlayn hazırlayın, sonra nəticəni rəsmi nümunə ilə müqayisə edin. Azərbaycan ümumvətəndaş pasportu üçün isə hazırlığınızı ASAN-da yerində çəkilişə uyğun qurun.

Tez-tez verilən suallar

Azərbaycan pasportu üçün ASAN xidmətə hazır şəkil aparmaq lazımdır?

Xeyr. ASAN xidmətin rəsmi məlumatına əsasən, ümumvətəndaş pasportunun verilməsi və dəyişdirilməsi zamanı foto mərkəzin daxilində xüsusi avadanlıqla çəkilir. Ayrı viza və ya başqa sənəd müraciətiniz varsa, onun foto tələbini ayrıca yoxlayın.

Azərbaycan şəxsiyyət vəsiqəsi üçün foto harada çəkilir?

Foto vəsiqə verən orqanda, ASAN xidmət vasitəsilə müraciət etdikdə isə yerində çəkilir. ASAN xidmətin rəsmi səhifəsi ICAO tələblərinə uyğun foto çəkilişinin ödənişsiz aparıldığını bildirir. Şəxsiyyət vəsiqəsi üçün ayrıca 3x4 foto hazırlamaq lazım deyil.

Biometrik pasport şəkli mütləq 35x45 mm olmalıdır?

Xeyr. Ölçü ölkəyə görə dəyişir. Türkiyə pasportu üçün 50x60 mm, ABŞ pasportu üçün 51x51 mm formatı göstərilir. Niderland kimi ölkələrdə 35x45 mm istifadə olunur. Ölçü ilə birlikdə başın yerləşməsini və qəbul edilən təqdimat üsulunu da yoxlamalısınız.

Biometrik foto üçün başın ölçüsü neçə millimetr olmalıdır?

Universal rəqəm yoxdur. Məsələn, Britaniyanın təlimatında çənədən başın təpəsinə qədər 29-34 mm, Niderlandda 11 yaşdan yuxarı şəxslər üçün 26-30 mm göstərilir. Rəsmi sxemdə hansı iki nöqtənin ölçüldüyünü diqqətlə oxuyun və başqa ölkənin göstəricisini tətbiq etməyin.

Eynək və dini baş örtüyü ilə pasport fotosu qəbul olunur?

Bu, ölkənin qaydasından asılıdır. ABŞ pasport fotosunda eynək üçün tibbi istisna xaricində çıxarma tələbi var; bəzi ölkələr gözlərin tam görünməsi şərtilə eynəyə icazə verir. Dini baş örtüyü üçün də ölkəyə görə istisna və izahat tələbi ola bilər. Üz görünməli və örtüyün kölgəsi ilə bağlanmamalıdır.

Körpənin gözləri bağlı olan fotosunu təqdim etmək olarmı?

Yalnız müraciət etdiyiniz ölkənin qaydası buna icazə verirsə. Məsələn, Britaniya bir yaşdan kiçik uşaqların gözlərinin açıq olmasını tələb etmir. Bu istisna bütün ölkələr üçün keçərli deyil. Körpələrə aid bölməni ayrıca oxuyun və böyüklərin qaydasına əsasən qərar verməyin.

Telefonla çəkilmiş şəkli pasport üçün istifadə edə bilərəm?

Bəzi ölkələr öz cihazınızla çəkilmiş fotoya icazə verir, digərləri yerində çəkiliş və ya xüsusi ötürmə tələb edir. İcazə verilirsə, aydın orijinal, düzgün işıq, düz baş mövqeyi və təlimata uyğun təqdimat vacibdir. Azərbaycan ümumvətəndaş pasportunda telefon fotosu ASAN-da çəkilişi əvəz etmir.

Foto alətində fonu silmək şəklin qəbuluna zəmanət verirmi?

Xeyr. Alət fon və ölçü hazırlığını asanlaşdıra bilər, amma rəsmi qəbul qərarını sənədi verən qurum verir. Bəzi müraciətlərdə proqramla dəyişdirilmiş foto qəbul edilmir. Emala icazə veriləndə də üzün keyfiyyəti, düzgün mövqe, yenilik və digər texniki tələblər ayrıca ödənilməlidir.