Borc müqaviləsi nümunəsi: necə yazılır, nələrə baxmalı
19 noyabr 2026 · 14 dəq oxu
Borc müqaviləsi nümunəsi və Mülki Məcəllənin qaydaları: yazılı forma həddi, faiz, qaytarma qrafiki, qəbz, dəbbə pulu, notarius və mübahisə zamanı nə etməli.

Borc müqaviləsi borcverənin pulu borcalanın mülkiyyətinə verdiyini, borcalanın isə eyni məbləği razılaşdırılmış vaxtda qaytaracağını təsdiqləyən sənəddir. Azərbaycanda məbləğ 3 000 manatdan çoxdursa və ya tərəflərdən biri hüquqi şəxsdirsə, müqavilə yazılı bağlanmalıdır. Sənəddə tərəflər, məbləğ, faiz, qaytarma tarixi və ödəniş üsulu dəqiq göstərilir.
Aşağıda borc müqaviləsinin hansı bəndlərdən ibarət olduğunu, faizin və hissəli qaytarmanın necə yazıldığını, pulun verilməsini necə sübut edəcəyinizi və borc vaxtında qaytarılmadıqda hansı qaydaların işlədiyini izah edirik. Qanun maddələri Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 2026-cı ilin noyabrına olan redaksiyası üzrə yoxlanılıb. Yazı ümumi məlumat xarakteri daşıyır və hüquqi məsləhət deyil: böyük məbləğdə və ya mürəkkəb vəziyyətdə hüquqşünasla məsləhətləşin.
Qanundakı anlayış
Mülki Məcəllənin 37-ci fəsli borc münasibətlərinə həsr olunub. 739.1-ci maddəyə görə, borc müqaviləsi üzrə bir tərəf (borcverən) pul vəsaitinə və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər tərəfə (borcalana) verməyi öhdəsinə götürür. Borcalan isə aldığını eyni məbləğdə pul və ya eyni növ, keyfiyyət və miqdarda əşya şəklində qaytarmağı öhdəsinə götürür.
Bu tərifdən iki praktik nəticə çıxır:
- Pul borcalanın mülkiyyətinə keçir. Borcalan onu istədiyi kimi xərcləyə bilər; qaytarmalı olduğu konkret əskinaslar deyil, eyni məbləğdir.
- Borc təkcə pul ola bilməz. Məsələn, bir kisə un və ya müəyyən miqdarda tikinti materialı da borc verilə bilər. Bu halda müqavilədə əşyanın növü, keyfiyyəti və miqdarı dəqiq yazılmalıdır ki, qaytarılan əşyanın eyni olub-olmadığı mübahisə doğurmasın.
739.3-cü maddə borcun verildiyi günü müəyyən edir: borcalanın pula sərəncam vermək hüququ yarandığı gün. Pul bank köçürməsi ilə göndərilirsə, borcun verildiyi gün məbləğin borcalanın hesabına daxil olduğu gündür. Bu tarix vacibdir, çünki faiz də, qaytarma müddəti də çox vaxt məhz bu gündən hesablanır.
Qeyd edək ki, kredit müqaviləsi borc müqaviləsinin ayrıca növüdür və Məcəllənin 743.1-ci maddəsinə görə kredit verən yalnız bu fəaliyyətə hüququ olan şəxs ola bilər. 740.10-cu maddə də bildirir ki, gəlir əldə etmək məqsədilə müntəzəm olaraq və ya qeyri-məhdud şəxslərə pul borc vermək yalnız kredit vermə hüququ olan şəxslər tərəfindən həyata keçirilə bilər. Yəni bu yazıdakı nümunə qohumlar, dostlar, tanışlar və ya şirkətlər arasında birdəfəlik borc üçündür, sistemli faizlə borc vermə fəaliyyəti üçün deyil.
Yazılı forma və notarial təsdiq
739.2-ci maddəyə görə, borc müqaviləsi iki halda mütləq yazılı bağlanmalıdır:
- borcun məbləği üç min manatdan çoxdursa;
- məbləğindən asılı olmayaraq, tərəflərdən biri hüquqi şəxsdirsə.
Məsələn, Rəşad Əliyev dostu Aysel Məmmədovaya 5 000 manat borc verirsə, yazılı müqavilə qanunun tələbidir. Bir şirkət öz işçisinə 500 manat borc verirsə, məbləğ kiçik olsa da, tərəflərdən biri hüquqi şəxs olduğu üçün yazılı forma yenə tələb olunur.
Forma tələbinə əməl edilməməsinin nəticəsi ilə bağlı Məcəllənin 329.1-ci maddəsində ümumi qayda var: qanunla müəyyən edilmiş forma tələbinə riayət etmədən bağlanmış əqd, qanunda başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, etibarsızdır. Lakin Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumu 16 iyun 2026-cı il tarixli qərarında fiziki şəxslər arasında 739.2-ci maddə üzrə borc müqaviləsinin və onun şərtlərinin hər hansı yazılı sübutlara istinad etməklə təsdiqlənməsi imkanının istisna edilməməli olduğunu bildirib. Bu qərarın mətni Mülki Məcəllənin e-qanun.az səhifəsində, Məcəllənin sonunda verilib. Sadə dillə: imzalı müqavilə olmasa belə, qəbz, bank köçürməsi və ya yazışma kimi yazılı sübutlar əhəmiyyət daşıya bilər. Amma bu, müqavilə yazmamaq üçün səbəb deyil; hazır müqavilə mübahisəni xeyli sadələşdirir.
3 000 manat və daha az məbləğdə qanun yazılı forma tələb etmir, yəni şifahi razılaşma da mümkündür. Praktikada isə kiçik məbləğ üçün də ən azı qısa qəbz yazmaq məsləhətdir: bir il sonra kimin nə qədər verdiyini və nə vaxt qaytarmalı olduğunu xatırlamaq çətinləşir.
Notarial təsdiq
Məcəllənin 329.2-ci maddəsinə görə, əqdlər şifahi və ya yazılı formada bağlanır, yazılı forma isə sadə və ya notarial ola bilər. Borc müqaviləsinə dair 739-cu maddə yalnız yazılı formanı tələb edir; notarial təsdiq orada məcburi şərt kimi göstərilmir. Yəni tərəflərin imzaladığı sadə yazılı müqavilə qanunun tələbini ödəyir.
Buna baxmayaraq, tərəflər istəsələr müqaviləni könüllü olaraq notariusda təsdiqlədə bilərlər. Notarius tərəflərin şəxsiyyətini yoxlayır və sənədin kim tərəfindən imzalandığı sonradan şübhə doğurmur. Bu, xüsusən böyük məbləğlərdə və tərəflərin bir-birini az tanıdığı hallarda faydalıdır. Borcun təminatı kimi girov, xüsusən daşınmaz əmlak girovu nəzərdə tutulursa, həmin təminat sənədinin forması və qeydiyyatı üçün ayrıca tələblər ola bilər; bunu notarius və ya hüquqşünasla dəqiqləşdirin.
Vacib bəndlər
Yaxşı müqaviləni bir il sonra oxuyan üçüncü şəxs də (məsələn, hakim) kimin kimə nə qədər borc verdiyini və nə vaxt qaytarılmalı olduğunu əlavə izahsız anlamalıdır. Əsas bölmələr bunlardır:
- Başlıq, yer və tarix: «Borc müqaviləsi», şəhər, gün, ay, il.
- Tərəflər: borcverənin və borcalanın adı, soyadı, ata adı, şəxsiyyət vəsiqəsinin seriya və nömrəsi, FİN kodu, qeydiyyat ünvanı, telefon. Hüquqi şəxsdirsə, tam adı, VÖEN və imzalayan nümayəndənin vəzifəsi.
- Borcun predmeti: məbləğ rəqəmlə və sözlə, valyuta.
- Borcun verilmə qaydası: nağd, bank köçürməsi, verilmə tarixi.
- Faiz şərti: faizli və ya faizsiz olduğu açıq yazılır.
- Qaytarma müddəti: son tarix və ya hissəli ödəniş qrafiki.
- Ödəniş üsulu: hansı hesaba və ya necə qaytarılacağı.
- Vaxtından əvvəl qaytarma: mümkünlüyü və şərtləri.
- Gecikmənin nəticələri: dəbbə pulu varsa, miqdarı və hesablanma qaydası.
- Bildirişlər və mübahisələr: yazışmanın hansı ünvana göndəriləcəyi, mübahisənin necə həll ediləcəyi.
- İmzalar: hər iki tərəfin imzası və nüsxələrin sayı.
Valyuta barədə vacib qeyd
Mülki Məcəllənin 439.1-ci maddəsinə görə, pul öhdəliyi manatla ifadə edilməlidir. Tərəflərdən biri xarici fiziki və ya hüquqi şəxsdirsə, qanunla qadağan olunmayıbsa, öhdəlik xarici valyutada da müəyyən edilə bilər. Yəni iki Azərbaycan vətəndaşı arasındakı borcda məbləği manatla yazmaq qanunun ümumi qaydasına uyğundur. Valyuta ilə bağlı xüsusi vəziyyətiniz varsa, imzadan əvvəl hüquqşünasdan soruşun.
Nümunə mətn
Aşağıdakı mətn quruluşu göstərmək üçündür; adlar uydurmadır, öz məlumatlarınızla əvəz edin:
BORC MÜQAVİLƏSİBakı şəhəri, 10 noyabr 2026-cı ilBir tərəfdən Rəşad Əliyev (şəxsiyyət vəsiqəsi: seriya ..., nömrə ..., FİN ...; ünvan: ...), bundan sonra «Borcverən», digər tərəfdən Aysel Məmmədova (şəxsiyyət vəsiqəsi: seriya ..., nömrə ..., FİN ...; ünvan: ...), bundan sonra «Borcalan», aşağıdakılar barədə bu müqaviləni bağladılar:1. Borcverən Borcalana 4 000 (dörd min) manat məbləğində pul vəsaitini borc olaraq verir, Borcalan isə bu məbləği müqavilənin 3-cü bəndində göstərilən qaydada qaytarmağı öhdəsinə götürür.2. Borc məbləği 10 noyabr 2026-cı il tarixində Borcalanın ... bankındakı hesabına köçürmə yolu ilə verilir.3. Borcalan borcu dörd bərabər hissədə, hər ayın 10-dək 1 000 manat olmaqla, son ödəniş 10 mart 2027-ci il tarixinədək qaytarır.4. Borc faizsizdir.5. Borcalan borcu tam və ya qismən vaxtından əvvəl qaytara bilər.6. Ödənişlər Borcverənin ... bankındakı hesabına köçürülür; hər ödənişin bank sənədi ödənişin təsdiqi sayılır.7. Tərəflər arasında bildirişlər yuxarıda göstərilən ünvanlara və ya telefon nömrələrinə yazılı formada göndərilir.8. Müqavilə iki nüsxədə tərtib edilib, hər tərəfə bir nüsxə verilir; nüsxələr eyni hüquqi qüvvəyə malikdir.Borcverən: ________ (imza) Borcalan: ________ (imza)
Bu mətni sıfırdan yazmaq istəmirsinizsə, müqavilə hazırlama aləti borc müqaviləsinin əsas bəndlərini sizin məlumatlarınızla doldurur və sənədi PDF və ya Word formatında verir. Yaranmış mətni imzadan əvvəl yenə başdan sona oxuyun.
Faiz, qaytarma qrafiki və vaxtından əvvəl ödəniş
Faiz qaydaları
Məcəllənin 740-cı maddəsi faizləri ətraflı tənzimləyir:
- 740.1 və 740.2: borcverən müqavilədə nəzərdə tutulmuş qaydada və məbləğdə faiz almaq hüququna malikdir; faizin məbləği və hesablanma qaydası tərəflərin razılaşması ilə müəyyən edilir.
- 740.3: faiz nəzərdə tutulub, amma məbləği müqavilədə yazılmayıbsa, 439.3-cü maddə tətbiq olunur. Bu maddəyə görə faiz Mərkəzi Bankın uçot dərəcəsi üstəgəl iki faiz bəndi miqdarında, lakin ildə azı beş faiz hesablanır.
- 740.4: faizlər, o cümlədən gecikmə faizləri yalnız ödənilməmiş əsas borc qalığına hesablanır.
- 740.5: müqavilədə başqa qayda yoxdursa, faizlər hər ilin sonunda ödənilir; borc bir ildən tez qaytarılmalıdırsa, faizlər borcla birlikdə ödənilir.
- 740.6: faiz illik dərəcənin 365-ə (müqavilədə nəzərdə tutulubsa 360-a) bölünüb borcun faktiki istifadə günlərinin sayına vurulmaqla hesablanır.
Buradan bir neçə praktik tövsiyə çıxır. Birincisi, borc faizsizdirsə, bunu müqavilədə açıq yazın: «Borc faizsizdir». İkincisi, faizli borcda «faizli» sözü ilə kifayətlənməyin, çünki onda qanuni dərəcə tətbiq oluna bilər. Dərəcəni illik faiz kimi yazın və ödəniş vaxtını göstərin. Məsələn: «Borc üzrə illik 8 faiz hesablanır; faizlər əsas borcun qalığına hesablanır və hər ayın 10-da əsas borc hissəsi ilə birlikdə ödənilir.»
Sadə hesablama nümunəsi: 3 600 manat borc illik 10 faizlə 90 günə verilibsə, faiz təxminən 3 600 × 0,10 / 365 × 90 = 88,77 manat olur. Bu nümunə 740.6-cı maddədəki gündəlik hesablama üsulunu göstərir; öz rəqəmlərinizi eyni düsturla yoxlaya bilərsiniz.
Hissəli qaytarma qrafiki
Borc hissə-hissə qaytarılacaqsa, hər ödənişin tarixini və məbləğini yazın. «Hər ay imkan olduqca ödəyəcək» kimi ifadə heç bir öhdəlik yaratmır. Aysel Məmmədova 1 200 manatı dörd aya qaytarmağa razılaşıbsa, qrafik belə ola bilər:
- 10 dekabr 2026-cı il tarixinədək 300 manat;
- 10 yanvar 2027-ci il tarixinədək 300 manat;
- 10 fevral 2027-ci il tarixinədək 300 manat;
- 10 mart 2027-ci il tarixinədək qalan 300 manat.
Qrafiki müqavilənin əlavəsi kimi tərtib edə və onu da hər iki tərəfə imzalada bilərsiniz. Hər ödənişdən sonra qalıq borcu qeyd etmək sonradan hesablaşmanı asanlaşdırır.
Müddət yazılmayanda nə olur?
742.2-ci maddəyə görə, müqavilədə qaytarma müddəti göstərilməyibsə, borcverən borcun qaytarılmasını istənilən vaxt tələb edə bilər. Tələbi alan borcalan bir ay ərzində borcu, faizləri və digər haqları ödəməlidir, əgər tərəflər daha uzun müddətə razılaşmayıblarsa. Bu müddət xəbərdarlığın alındığı vaxtdan hesablanır (742.4). Ona görə də son tarixi yazmaq hər iki tərəfin xeyrinədir: borcalan nə vaxta qədər vaxtı olduğunu, borcverən isə nə vaxt tələb edə biləcəyini dəqiq bilir.
Vaxtından əvvəl qaytarma
742.3-cü maddəyə görə, Məcəllədə başqa qayda yoxdursa, borcalan borcun verildiyi gündən qaytarıldığı günədək hesablanmış faizləri ödəməklə borcu vaxtından əvvəl qaytara bilər. Faizsiz borcda bu, sadəcə məbləğin tez qaytarılması deməkdir. Müqavilədə bunu ayrıca bənd kimi yazmaq hər iki tərəfə aydınlıq verir.
Borcun qaytarıldığı gün
742.1-ci maddəyə görə, borc borcverənə və ya onun göstərdiyi şəxsə verildiyi gün qaytarılmış sayılır. Köçürmədə isə məbləğin borcverənin hesabına daxil olduğu gün əsas götürülür. Ödənişi son günə saxlamayın: bank köçürməsi bir gün gec daxil olarsa, formal olaraq gecikmə yaranır.
Qəbz və pulun verilməsinin sübutu
İmzalı müqavilə borcun şərtlərini göstərir, pulun faktiki verildiyini isə ayrıca sübut etmək lazımdır. Ən etibarlı yol bank köçürməsidir: hesabdan-hesaba köçürmə tarixi, məbləği və tərəfləri avtomatik qeyd edir. Köçürmənin təyinatına qısa qeyd yazın, məsələn: «10.11.2026 tarixli borc müqaviləsi üzrə borcun verilməsi».
Pul nağd verilirsə, borcalanın öz əli ilə yazıb imzaladığı qəbz alın. Qəbzdə bunlar olsun:
- pulu alan və verən şəxsin adı, soyadı və şəxsiyyət vəsiqəsinin məlumatları;
- məbləğ rəqəmlə və sözlə;
- pulun borc kimi alındığı (yalnız «aldım» yazmaq kifayət deyil, bu hədiyyə kimi də anlaşıla bilər);
- müqaviləyə istinad və ya qaytarma tarixi;
- yer, tarix və imza.
Qəbz nümunəsi:
Mən, Aysel Məmmədova (şəxsiyyət vəsiqəsi: seriya ..., nömrə ...), 10 noyabr 2026-cı il tarixində Rəşad Əliyevdən 10.11.2026 tarixli borc müqaviləsi üzrə 4 000 (dörd min) manat məbləğində pul vəsaitini borc olaraq nağd şəkildə aldım. İmza: ________
Borc qaytarılanda da eyni qayda işləyir. Hər hissəli ödənişdən sonra borcverəndən imzalı qəbz alın və ya bank sənədini saxlayın. Borc tam qaytarılanda borcverənin «Borc tam qaytarılıb, heç bir iddiam yoxdur» məzmunlu qısa yazılı təsdiqi gələcəkdə «hələ 300 manat qalmışdı» kimi iddiaların qarşısını alır.
Bütün sənədləri bir yerdə saxlayın: müqavilənin orijinalı, qəbzlər, bank çıxarışları və tərəflər arasında vacib yazışmalar. Kağız sənədlərin skan nüsxəsini də ayrıca saxlamaq faydalıdır; kağız itəndə və ya zədələnəndə nüsxə ən azı faktları bərpa etməyə kömək edir.
Borc gecikəndə hüquqi nəticələr
Dəbbə pulu
Gecikmə üçün müqavilədə dəbbə pulu (cərimə) nəzərdə tutula bilər. Mülki Məcəllə dəbbə pulunu 462-467-ci maddələrdə tənzimləyir. Ən vacib məqam 467-ci maddədədir: məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz dərəcədə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Yəni gündəlik 5 faiz kimi şişirdilmiş cərimə yazmaq borcverənə gözlədiyi nəticəni verməyə bilər. Məntiqli, ödənilməmiş məbləğə nisbətdə hesablanan cərimə həm daha ədalətli, həm də müdafiə edilə biləndir.
Dəbbə pulu bəndinə nümunə: «Borcalan qrafikdə göstərilən ödənişi gecikdirdikdə, gecikdirilmiş məbləğin hər gün üçün 0,1 faizi miqdarında dəbbə pulu ödəyir.» Faizi öz razılaşmanıza görə dəyişin, amma hesablanma bazasını (gecikdirilmiş məbləğ) və başlanma anını mütləq göstərin.
Borcverən borcu vaxtından əvvəl nə vaxt tələb edə bilər?
742.5-ci maddə borcverənə müəyyən hallarda borcun vaxtından əvvəl qaytarılmasını tələb etmək hüququ verir, əgər qanunda və ya müqavilədə borcalanın xeyrinə başqa qayda yoxdursa. Bu hallardan biri hissəli qaytarma ilə bağlıdır: vaxtı çatmış ödənişin 90 gün və ya daha çox gecikdirilməsi, yaxud ödəniş müddətlərinin ardıcıl iki dəfə pozulması (hər biri 90 gündən az olmamaqla). Digər hallar borcalanın əmlak vəziyyətinin xeyli pisləşməsi, təminatın itirilməsi və ya borcun müqavilədə göstərilən təyinat üzrə istifadə edilməməsidir.
Praktik ardıcıllıq
Borc gecikəndə əsəbi addım atmaq əvəzinə bu ardıcıllıqla hərəkət edin:
- Sənədləri toplayın: müqavilə, qəbzlər, bank çıxarışları, qrafik üzrə edilmiş ödənişlər.
- Qalığı hesablayın: nə qədər ödənilib, nə qədər qalıb, faiz və dəbbə pulu varsa nə qədərdir.
- Yazılı xatırlatma göndərin: məbləği, əsasını və ödəniş üçün son tarixi göstərin. Müqavilədə bildiriş ünvanı varsa, həmin ünvandan istifadə edin.
- Yeni qrafikə razılaşın: borcalan ödəyə bilmirsə, yeni tarixləri əlavə sazişlə yazılı rəsmiləşdirin. Şifahi «möhlət» sonradan hansı qrafikin qüvvədə olduğu barədə mübahisə yaradır.
- Hüquqşünasa müraciət edin: razılıq alınmırsa, hüquqşünas sənədləri qiymətləndirib məhkəmə və ya digər hüquqi yolları izah edə bilər.
Borcalan tərəfdəsinizsə, ödəyə bilməyəcəyinizi əvvəlcədən görəndə son tarix keçməmiş borcverənə yazılı müraciət edin. Vaxtında edilmiş təklif həm münasibəti qoruyur, həm də sonradan vicdanlı davrandığınızı göstərir.
İmzalamadan əvvəl yoxlama
Hazır nümunəni, istər internetdən, istər alətdən götürülsün, dəyişmədən imzalamayın. İmzadan əvvəl bu yoxlamanı edin:
- Tərəflərin məlumatları şəxsiyyət vəsiqəsi ilə tutuşdurulubmu? Hüquqi şəxsin nümayəndəsinin imza səlahiyyəti varmı?
- Məbləğ rəqəmlə və sözlə eyni yazılıbmı? «4 000 (dörd min) manat» ilə «4 000 (dörd yüz) manat» arasındakı səhv sonradan böyük problem yaradır.
- Pulun verilməsi düzgün təsvir olunubmu? Pul hələ verilməyibsə, müqavilədə «alındı» yazılmamalıdır.
- Faiz şərti aydındırmı: faizsiz, yoxsa konkret illik dərəcə ilə?
- Qaytarma tarixi və ya qrafik konkret tarixlərlə yazılıbmı?
- Boş xanalar qalıbmı? Doldurulmamış yer imzadan sonra başqası tərəfindən doldurula bilər.
- Əl ilə düzəliş varsa, yanında hər iki tərəfin imzası varmı? Daha yaxşısı, sənədi yenidən çap edin.
- Səhifələr nömrələnibmi və hər səhifə imzalanıbmı? Çoxsəhifəli sənəddə bu, səhifənin dəyişdirilməsi riskini azaldır.
- Nüsxələr: iki nüsxə çap edilib, hər tərəf bir orijinal saxlayırmı?
Borcla yanaşı başqa münasibətlər də varsa, onları qarışdırmayın. Məsələn, mənzil kirayəsində əsas mövzu əmlakdan istifadə və aylıq ödənişdir, onun üçün ayrıca kirayə müqaviləsi nümunəsi daha uyğundur. Borcun təminatı kimi zaminlik və ya girov nəzərdə tutulursa, bunu əsas müqaviləyə bir cümlə ilə əlavə etmək kifayət etməyə bilər; təminat üçün ayrıca sənəd və peşəkar məsləhət lazım ola bilər.
Hazırlığı sürətləndirmək üçün borc müqaviləsini onlayn tərtib edin: tərəflərin məlumatlarını, məbləği və qrafiki daxil edin, sonra sənədi yükləyib çap edin. Bundan sonra yuxarıdakı yoxlama siyahısı ilə mətni bir dəfə də nəzərdən keçirin və yalnız ondan sonra imzalayın.
Tez-tez verilən suallar
Borc müqaviləsi hansı məbləğdən yazılı olmalıdır?
Mülki Məcəllənin 739.2-ci maddəsinə görə borcun məbləği 3 000 manatdan çoxdursa, müqavilə yazılı bağlanmalıdır. Tərəflərdən biri hüquqi şəxsdirsə, məbləğdən asılı olmayaraq yazılı forma tələb olunur. Daha kiçik məbləğlərdə də qəbz və ya qısa müqavilə yazmaq sübut baxımından faydalıdır.
Borc müqaviləsini notariusda təsdiqlətmək məcburidirmi?
Mülki Məcəllənin 739-cu maddəsi borc müqaviləsi üçün yalnız yazılı formanı tələb edir, notarial təsdiqi məcburi şərt kimi göstərmir. Tərəflər istəsələr müqaviləni könüllü olaraq notariusda təsdiqlədə bilərlər. Borcun təminatı kimi girov və ya digər təminat varsa, onun forma tələblərini ayrıca dəqiqləşdirin.
Müqavilədə faiz yazılmayıbsa, borcverən faiz tələb edə bilərmi?
Faiz ümumiyyətlə nəzərdə tutulmayıbsa, müqavilədəki razılaşmaya baxılır; ona görə faizsiz borcu «Borc faizsizdir» cümləsi ilə açıq yazmaq məsləhətdir. Faiz nəzərdə tutulub, amma məbləği yazılmayıbsa, 740.3-cü maddəyə görə 439.3-cü maddədəki qanuni dərəcə tətbiq olunur. Bu dərəcə Mərkəzi Bankın uçot dərəcəsi üstəgəl iki faiz bəndidir, amma ildə beş faizdən az olmur.
Qaytarma tarixi yazılmayıbsa, borcu nə vaxt qaytarmaq lazımdır?
Bu halda 742.2-ci maddəyə görə borcverən borcun qaytarılmasını istənilən vaxt tələb edə bilər. Tələbi alan borcalan bir ay ərzində borcu və hesablanmış faizləri qaytarmalıdır, tərəflər daha uzun müddətə razılaşmayıblarsa. Mübahisə olmasın deyə müqavilədə konkret son tarix yazmaq daha yaxşıdır.
Borcu vaxtından əvvəl qaytarmaq olarmı?
Bəli, 742.3-cü maddəyə görə borcalan borcun verildiyi gündən qaytarıldığı günədək hesablanmış faizləri ödəməklə borcu vaxtından əvvəl qaytara bilər. Faizsiz borcda sadəcə qalan məbləğ ödənilir. Bu imkanı müqavilədə ayrıca bənd kimi yazmaq aydınlıq yaradır.
Qəbz borc müqaviləsini əvəz edə bilərmi?
Qəbz pulun borc kimi alındığını sübut edən yazılı sənəddir və kiçik məbləğlərdə çox vaxt kifayət edir. Lakin faiz, hissəli qaytarma qrafiki və dəbbə pulu kimi şərtlər adətən qəbzdə olmur. Ən etibarlı yol müqaviləni imzalamaq və pulun verilməsini qəbz və ya bank köçürməsi ilə ayrıca təsdiqləməkdir.
Dəbbə pulunu istədiyim qədər yaza bilərəmmi?
Tərəflər dəbbə pulunun miqdarını razılaşa bilər, amma Mülki Məcəllənin 467-ci maddəsinə görə məhkəmə tənasübsüz dərəcədə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Ona görə gecikdirilmiş məbləğə nisbətdə ağlabatan dərəcə seçmək daha düzgündür. Hesablanma bazasını və başlanma tarixini mütləq yazın.
«Borc muqavilesi» nümunəsini haradan götürmək olar?
Axtarışda «borc muqavilesi» kimi yazılan nümunələrin çoxu köhnə qanun redaksiyasına əsaslanır, çünki Məcəllənin borc fəsli 2023-cü ildə yeni redaksiyada verilib. Nümunəni hazirla.az-ın müqavilə alətində öz məlumatlarınızla yarada, sonra bu yazıdakı yoxlama siyahısı ilə nəzərdən keçirə bilərsiniz. Böyük məbləğdə imzadan əvvəl hüquqşünasa göstərin; bu yazı ümumi məlumatdır və hüquqi məsləhət deyil.